FOTOGRAFIA KULINARNA

RODZAJE ŚWIATŁA W FOTOGRAFII – JAK DOPASOWAĆ ŚWIATŁO DO DANEGO ZDJĘCIA/POTRAWY?

Światło w fotografii jest wszystkim! Krótko można by powiedzieć: nie ma światła – nie ma zdjęcia. Nie dość, że światło pozwala zdjęciu w ogóle powstać, to jeszcze dzięki zastosowaniu różnych rodzajów tegoż to światła możesz uzyskać inne efekty i na wiele sposobów opowiedzieć tę samą historię. Ale od początku.

Zanim zaczniesz robić zdjęcie musisz zastanowić się jaki efekt chcesz uzyskać. To bardzo ważne bo od tego zależy, w jaki sposób ustawiamy naszego „modela” względem światła.

Światło możemy podzielić na kilka sposobów. Wyróżniamy:

– ŚWIATŁO SZTUCZNE (DODANE) I ZASTANE (NATURALNE)

– ŚWIATŁO TWARDE (OSTRE) I MIĘKKIE (ROZPROSZONE)

– ŚWIATŁO PRZEDNIE, BOCZNE I TYLNE

Zacznę od omówienia pierwszego podziału:

ŚWIATŁO SZTUCZNE I NATURALNE

Tu sprawa jest prosta – światło dodane jest wynikiem dodania dodatkowego oświetlenia lampami błyskowymi bądź lampami studyjnymi. Bez wątpienia zaletą tego rodzaju światła jest fakt, że możesz fotografować o każdej porze i w każdych warunkach pogodowych. Nie będę jednak skupiać się na omówieniu tego rodzaju sprzętu, gdyż póki co po prostu z niego nie korzystam. Czy warto w ogóle posiadać takie dodatkowe oświetlenie? Moim zdaniem jeśli dopiero zaczynasz przygodę z fotografią kulinarną – nie ma takiej potrzeby. Lepiej jest poświęcić swój czas, uwagę i pieniądze na naukę podstaw fotografii i okiełznania światła naturalnego niż inwestować w sprzęt, który nie jest tani, a nieumiejętnie stosowany może dać gorszy efekt od oczekiwanego.

Dziś skupimy się na świetle naturalnym, czyli tym, które jest naturalnie obecne w miejscu wykonywania fotografii. Najczęściej jest to po prostu światło zza oka, jeśli fotografujemy w pomieszczeniu lub promienie słoneczne przy fotografii plenerowej. Światło to ma oczywiście swoje wady i zalety. Wady? Jedyną wadą jaką widzę jest fakt, że pod to światło musimy się po prostu dostosować tzn. nie o każdej porze uda nam się zrobić dobre zdjęcie, bo popołudniami może być już za ciemno, może być pochmurno co sprawi, że zdjęcia wyjdą bardziej ponure i będą wymagać większej obróbki albo po prostu może być za jasno w letni poranek. Ale weźcie pod uwagę, że te wady są jednocześnie zaletami – mało światła zza okna może być wręcz pomocne w tworzeniu klimatu dark, dużo słońca pozwoli nam z kolei oddać klimat świeżości i radosnego nastroju. Wystarczy zastosować odpowiednie wspomagacze w postaci blend, dyfuzorów i jesteśmy w stanie poradzić sobie z okiełznaniem nawet tego trudniejszego światła. To świetna nauka i doświadczenie dla każdego fotografa. Ja kocham ten rodzaj światła za jego delikatność, zmienności i ogrom możliwości jakie nam daje!

ŚWIATŁO TWARDE I MIĘKKIE

Twarde światło to m.in. bezpośrednie światło słoneczne lub światło z lampy. Charakteryzuje się wyrazistymi cieniami o mocno zarysowanych krawędziach z wyraźnym kontrastem. Ten rodzaj światła często jest niepożądany szczególnie gdy fotografuje się ludzi – te duże kontrasty uwydatniają wszelkie wady takie jak chociażby zmarszczki i powodują brzydkie cienie na twarzy. W fotografii kulinarnej światło to może być zarówno bardzo pożądane, jak i niechciane – zależy jaki klimat pragniesz stworzyć na zdjęciu i jaką cechę danego produktu chcesz podkreślić. Twarde światło sprawi, że zdjęcie będzie miało więcej dramaturgii, będzie bardziej wyraziste i przyciągające uwagę. Jeśli chciałabyś sfotografować np. marchewki świeżo wyrwane z ziemi i opłukane to kontrastowe, mocne oświetlenie sprawi, że kropelki wody na nich będą bardziej widoczne, a fotografia podkreśli ich świeżość i naturalność.

Miękkie światło jest zdecydowanie łatwiejsze do okiełznania. Pada ono pod różnymi kątami i z różnych stron, jest delikatne, równomiernie oświetla całą scenę i tak jakby „otula” każdy jej element. Jeśli zależy ci na subtelnych, lekkich zdjęciach to ten rodzaj światła idealnie odda ten nastrój. Jak uzyskać miękkie światło kiedy zza okna wpadają wielkie promienie słońca? Użyj dyfuzora lub powieś na oknie prześcieradło, którym rozproszysz światło.

ŚWIATŁO PRZEDNIE, TYLNE I BOCZNE

Umiejętność operowania światłem jest u fotografa kluczowa. Światło naturalne ulega ciągłym zmianom, jest nie lada wyzwaniem, ale świadomość skąd to światło pada i jaki będzie miało wpływ na dany kadr jest niezbędna w tworzeniu pięknych fotografii. Poniżej wyjaśnię ci znaczące różnice i podpowiem, jaki dopasować rodzaj światła do danego zdjęcia.

ŚWIATŁO PRZEDNIE

– mamy z nim do czynienia kiedy źródło światła jest za plecami fotografa lub jest to po prostu wbudowana w aparat lampa błyskowa (światło oświetla przód dania)

– na zdjęciu nie ma cieni, bo wszystkie znajdują się za fotografowanym obiektem

– to światło, które sprawia, że zdjęcie jest płaskie (brak w nim podkreślających kontury cieni, brak wrażenie trójwymiarowości produktów – jednym słowem NUDA!

Kiedy stosować?

Ten rodzaj światła sprawdzi się w portretach, w fotografii kulinarnej nigdy z niego nie korzystam.

ŚWIATŁO TYLNE

to twarde (ostre) światło

– w tym przypadku światło występuje na wprost fotografa, za uwiecznianą sceną

– to złamanie zasady „nie fotografuj pod światło” – ale w końcu zasady są po to, by je łamać

– powoduje silne odblaski zarówno na potrawie, jak i na tle

– powoduje duży kontrast pomiędzy ciemniejszym przodem potrawy a bardzo jasnym, nieraz wręcz prześwietlonym tłem (przód najczęściej należy doświetlić np. blendą)

Kiedy stosować?

Z jednej strony mówi się, że fotografowanie pod światło jest błędem. Gdyby w taki sposób sfotografować ludzi wyglądaliby oni jak cienie lub same kontury na tle jasnego tyłu. Przy fotografowaniu potrawy ten rodzaj światła pomaga stworzyć odpowiedni klimat. Zastosuj go gdy chcesz:

– ukazać wczesny poranek, letni dzień, świeżość ziół, warzyw i lekkich potraw

– pokazać w całej okazałości napoje w szklanych naczyniach – światło pięknie przenika przez szkło

– uwypuklić krople wody np. na warzywach i owocach

– podkreślić blask zup, galaretek, sosów, zaakcentować połysk cieczy

– ukryć pewne niedoskonałości dania (np. nierówną powierzchnię czekolady na torcie)

– zaakcentować coś na pierwszym planie (reszta będzie z tyłu nieco rozmyta i mocno naświetlona)

Pamiętaj jednak, że fotografowanie pod światło nie jest łatwe i wymaga pewnej wprawy. Dlatego jeśli dopiero uczysz się pracować ze światłem dużo łatwiej jest trenować na kolejnym rodzaju oświetlenia.

ŚWIATŁO BOCZNE

– najłatwiejsze do okiełznania światło

– okno znajduje się po prawej lub lewej stronie potrawy (u mnie najczęściej po lewej)

– światło to podkreśla kształt, rozmiar i fakturę potrawy

– jedna strona potrawy jest bardziej oświetlona przez co tworzy się cień (można go odbić blendą lub zostawić – zależy od klimatu zdjęcia)

– na zdjęciu jest mało odblasków (przeciwnie jak w świetle tylnym)

– światło jest miększe i delikatniejsze

Kiedy stosować?

Nadaje się praktycznie do każdego rodzaju zdjęć. Sprawdzi się w fotografowania potraw i napojów w szklanych naczyniach, gdyż pozwala zmniejszyć ilość refleksów i odbić w szkle. Dzięki temu rodzajowi oświetlenia możesz stworzyć nastrojowe, delikatne zdjęcia (odbijając cienie) lub te w stylu dark (z cieniami).

PODSUMOWANIE:

W fotografii kulinarnej każdy element ma znaczenie – rekwizyty, kolory, tła, drobiazgi. Ale to światło stawia „kropkę nad i”. Odpowiednie manipulacje i zabawy światłem sprawiają, że na zdjęciach wychodzą prawdziwe cuda. Zanim zaczniesz robić zdjęcie odpowiedz sobie na najważniejsze pytania:

– jaki klimat ma mieć fotografia?

– co chcesz na niej zaakcentować lub ukryć?

– co chcesz przekazać odbiorcy/jaką historię chcesz opowiedzieć?

Jeśli znasz odpowiedź na te pytania – kombinuj, doświetlaj, docieniaj i baw się światłem. Nie jest to proste, wymaga wielu prób i szukania najlepszych rozwiązań. Jeśli chcesz, bym pomogła ci okiełznać twój aparat i światło oraz pokazała w jaki sposób ja sobie z nim radzę – umów się na indywidualny, intensywny kurs fotografii kulinarnej, podczas którego podzielę się z tobą moją wiedzą i różnymi trickami, o których nie piszą w podręcznikach do fotografii 😊

One thought on “RODZAJE ŚWIATŁA W FOTOGRAFII – JAK DOPASOWAĆ ŚWIATŁO DO DANEGO ZDJĘCIA/POTRAWY?

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *